منظور از ناشتایی این است که:

• نباید طی ۱۲ ساعت قبل از انجام آزمایش غذا بخورید.
• نباید طی ۱۲ ساعت قبل از آزمایش مایعات بنوشید (خوردن آب به میزان نیاز اشکالی ندارد).
• نباید طی ساعات ناشتایی آدامس، شکلات و سایر مواد خوراکی مصرف شود.

برای آزمایش قند ۸ تا ۹ ساعت ناشتایی کافی است.

برای آزمایش چربی حداقل ۱۲ ساعت ناشتایی لازم است.

• مصرف الکل ۳ روز قبل از انجام آزمایش، چربی را به صورت کاذب بالا نشان می‌دهد.
• ورزش سنگین ۲۴ ساعت قبل از انجام آزمایش، تری‌گلیسرید را بالا می‌برد.
• در صورتی که تری‌گلیسرید فردی بالا باشد، در مراجعات بعدی فرد نیاز به رعایت رژیم کم‌چربی به مدت ۳ هفته دارد؛ در این مدت باید روزانه ۵۰ گرم چربی مصرف شود و ۱۴ ساعت قبل از آزمایش هم ناشتا باشد.

• نوشابه گازدار
• آب میوه
• شیره میوه‌ها (مانند شیره انگور)
• قهوه
• شیرینی و قند

برای این آزمایش، صبحانه معمول خود را میل کنید و سپس دقیقاً ۲ ساعت بعد از شروع صبحانه برای نمونه‌گیری مراجعه نمایید. در طول این دو ساعت از مصرف هرگونه خوراکی و نوشیدنی (به جز آب) و فعالیت سنگین خودداری کنید.

برخی داروها مانند بتابلاکرها، دیورتیک‌ها، کورتون‌ها و داروهای هورمونی می‌توانند سطح چربی خون را تغییر دهند. همچنین بیماری‌هایی نظیر دیابت، کم‌کاری تیروئید و بیماری‌های کلیوی بر نتیجه آزمایش چربی اثرگذارند.

بله؛ جویدن آدامس (حتی نوع بدون قند) فعالیت گوارشی و ترشحات هورمونی را تحریک می‌کند و می‌تواند نتیجه آزمایش قند را تحت تاثیر قرار دهد. بنابراین در طول دوره ناشتایی از جویدن هر نوع آدامس خودداری کنید.

از آنجا که این آزمایش پاسخ بدن به غذا را همراه با اثر دارو می‌سنجد، معمولاً داروی قند طبق دستور پزشک پس از صبحانه مصرف می‌شود. با این حال اگر پزشک معالج شما دستور خاصی داده است، همان را در اولویت قرار دهید.

بله؛ تزریق انسولین پیش از نمونه‌گیری باعث افت قند خون شده و نتیجه واقعی قند ناشتا را مخدوش می‌کند. معمولاً توصیه می‌شود انسولین صبحگاهی پس از نمونه‌گیری تزریق شود، اما در این زمینه حتماً طبق نظر پزشک معالج خود عمل کنید.

بله؛ سیگار و دخانیات بر برخی شاخص‌ها از جمله قند خون، چربی‌ها و تعدادی از هورمون‌ها اثر می‌گذارد. بهتر است حداقل ۸ تا ۱۲ ساعت قبل از نمونه‌گیری از مصرف دخانیات خودداری کنید.

بله؛ مصرف الکل به‌ویژه در ۷۲ ساعت منتهی به آزمایش، موجب افزایش تری‌گلیسرید و آنزیم‌های کبدی و اختلال در نتایج می‌شود. حداقل ۳ روز پیش از نمونه‌گیری از مصرف نوشیدنی‌های الکلی پرهیز کنید.

چای (به‌ویژه همراه با قند) ناشتایی را می‌شکند و بر نتیجه قند اثر می‌گذارد؛ سیگار نیز برخی پارامترها را تغییر می‌دهد. از نیمه‌شب پیش از نمونه‌گیری تنها آب ساده بنوشید و از مصرف چای، قهوه و سیگار خودداری نمایید.

بهترین زمان نمونه‌گیری پرولاکتین صبح، حدود ۲ تا ۳ ساعت پس از بیدار شدن است. از تحریک سینه، ورزش سنگین و استرس در ۲۴ ساعت قبل از آزمایش بپرهیزید. ناشتایی الزامی نیست اما توصیه می‌شود.

در خانم‌ها در سنین باروری، این آزمایش‌ها معمولاً در روز دوم تا پنجم چرخه قاعدگی انجام می‌شود. برای بررسی تخمک‌گذاری نیز ممکن است طبق نظر پزشک در میانه چرخه نمونه‌گیری صورت گیرد.

بله؛ تا ۴۸ ساعت قبل از آزمایش از رابطه جنسی و ورزش سنگین، به‌ویژه دوچرخه‌سواری، خودداری کنید. همچنین در صورت معاینه یا بیوپسی پروستات، درباره زمان مناسب آزمایش با پزشک خود مشورت نمایید.

خیر؛ آزمایش‌های تیروئید (TSH، T3، T4) نیازی به ناشتایی ندارند. اما در صورت مصرف قرص لووتیروکسین، بهتر است دوز صبحگاهی را پس از نمونه‌گیری و طبق دستور پزشک میل کنید.

بله؛ برخی هورمون‌ها مانند کورتیزول و TSH نوسان روزانه دارند و ساعت نمونه‌گیری در آن‌ها اهمیت دارد. برای آزمایش‌های حساس به زمان، ترجیحاً نمونه‌گیری را در ساعات صبح انجام دهید.

بله؛ سطح هورمون‌هایی مانند استروژن، پروژسترون، LH و FSH در طول چرخه تغییر می‌کند. برای آزمایش‌های هورمونی، روز چرخه خود را به کارشناس نمونه‌گیری اطلاع دهید و طبق زمان توصیه‌شده توسط پزشک مراجعه نمایید.

خیر؛ آزمایش‌های غربالگری مرحله اول و دوم بارداری نیازی به ناشتایی ندارند و می‌توانید پیش از نمونه‌گیری وعده غذایی معمول خود را میل کنید.

آزمایش دبل مارکر بین هفته ۱۱ تا ۳ و ۶ روز بارداری، هم‌زمان با سونوگرافی NT (ضخامت ناحیه پس‌گردنی جنین) انجام می‌شود. مراجعه به‌موقع در این بازه بسیار اهمیت دارد.

این آزمایش بین هفته ۱۵ تا ۲۰ بارداری انجام می‌شود و بهترین زمان برای آن هفته‌های ۱۶ تا ۱۸ است.

اندازه‌گیری بی‌لی‌روبین به روش ترانس‌کوتانئوس (پوستی) معمولاً تا حدود ۲ هفتهگی در نوزادان کامل قابل اتکاست و پس از آن برای ارزیابی دقیق، آزمایش خون توصیه می‌شود. درباره نوزادان نارس حتماً با پزشک متخصص مشورت کنید.